De gemeente Weert heeft een breed scala aan gebouwen in eigendom, variërend van buurthuizen en sportaccommodaties tot een zwembad, parkeergarages en woningen. Deze gebouwen, hierna te noemen “(vastgoed)objecten”, zijn verspreid over het hele grondgebied van de gemeente en vormen gezamenlijk de gemeentelijke vastgoedportefeuille. Met het vastgoedbeleid worden de richtlijnen en kaders vastgesteld om een vastgoedportefeuille te ontwikkelen die aansluit bij zowel de huidige als de toekomstige behoeften van de Weerter gemeenschap.
Het vastgoedmanagement van de gemeente Weert verschuift steeds meer van een administratieve vastgoedrol naar een strategische portefeuillebenadering waarin vastgoedbeheer gekoppeld wordt aan brede beleidsdoelen zoals leefbaarheid, sociaal-maatschappelijke voorzieningen en ruimtelijke ontwikkelingen. Dit vraagt om een betere koppeling tussen vastgoed, ruimtelijke ordening en maatschappelijke prestatie-indicatoren. Gemeentelijk vastgoed is daarom een instrument geworden voor beleidsprogramma’s en vraagt voor een integrale afstemming tussen onderhoud, functionaliteit, financiën en vooral maatschappelijke waarde. Hieronder volgt een nadere toelichting op de belangrijkste ontwikkelingen van afgelopen jaar die van invloed zijn op de gemeentelijke vastgoedportefeuille.
Vastgoedbeleid
In 2025 heeft de gemeenteraad het vastgoedbeleid vastgesteld. Het vastgoedbeleid dient als een strategisch kompas voor het beheer en de exploitatie van het gemeentelijk vastgoed. Dit beleidsstuk heeft een relatie met andere beleidskaders, zoals de Omgevingsvisie, Ruimtelijke Ontwikkelstrategie, Grondbeleid, maar ook bijvoorbeeld beleidsstukken als de Routekaart Inclusiviteit. Daarmee legt dit beleid de basis voor strategisch vastgoedmanagement, door het doel van de inzet van vastgoed te beschrijven en aan te geven hoe we daarmee strategisch om willen gaan. Met deze basis is afgelopen jaar gestart met het huurprijsbeleid en de Routekaart Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed.
Verduurzaming gemeentelijke vastgoedportefeuille
De vastgoedportefeuille met de gebouwen in eigendom van de gemeente Weert speelt een essentiële rol in het realiseren van de maatschappelijke en de ruimtelijke doelstellingen. De bestaande portefeuille veroudert echter in toenemende mate. Om deze blijvend dienstbaar te laten zijn aan de publieke opgaven, zijn weloverwogen en stapsgewijze verduurzamingsinvesteringen noodzakelijk met als doel: het gemeentelijk vastgoed toekomstbestendig te maken, met oog voor duurzaamheid, functionaliteit en passend bij de ruimtelijke ontwikkeling van de gemeente Weert.
Om de afspraken van het klimaatakkoord te behalen is in 2022 het landelijke beleidsprogramma versnelling verduurzaming gebouwde omgeving opgesteld. Dit programma is nog steeds van kracht. Gesteld wordt dat in 2050 de gebouwde omgeving volledig emissievrij moet zijn. Dit houdt in dat in 2030 ten minste 55% CO2-emissies verminderd moet worden ten opzichte van 1990 en dienen verduurzamingsplannen (sectorale routekaarten) te programmeren op 60% CO2-reductie. Daarnaast stelt de Energy Efficiency Directive (EED) dat bij renovatie van maatschappelijk vastgoed gestreefd moet worden naar een energieneutraal gebouw.
Met de tool Duurzame Meerjareninvesteringsplan (DMJIP) kunnen duurzaamheidsinvesteringen (op hoofdlijnen) per vastgoedobject uitgerekend worden. Na vaststelling van het Vastgoedbeleid is de start gemaakt met de Routekaart Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed zodat de vastgoedportefeuille planmatig en stapsgewijs verduurzaamd kan worden.
Ruimtelijke ontwikkelingen
Het in eigendom hebben van vastgoed is voor de gemeente geen doel. Het vastgoed van de gemeente wordt ingezet om bij te dragen aan de realisatie van gemeentelijke doelstellingen om maatschappelijke meerwaarde te creëren. Die gemeentelijke doelstellingen dragen in de basis bij aan het realiseren van onze maatschappelijke effecten van de Strategische visie Weert 2030. Voor het realiseren van deze doelstellingen kan een huisvestingscomponent nodig zijn. In het vastgoedbeleid zijn daarom kaders vastgesteld hoe de gemeente Weert haar vastgoedportefeuille beheert om bij te dragen aan de gemeentelijke doelstellingen.
Ook in 2025 zijn in de begroting ruimtelijke ontwikkelingen beschreven waarbij sprake is van inzet van gemeentelijk vastgoed (gronden en opstallen). Het betreft ontwikkelingen met een langere doorlooptijd zoals de Dr. Schaepmanstraat, gebiedsvisie Keent-Moesel, Beekstraatkwartier, etc. Het betreft allemaal ruimtelijk fysieke ontwikkelingen waarbij gemeentelijk vastgoed wordt ingebracht of beheerd.
Meerjaren Onderhoudsplan gemeentelijk vastgoed en overige bezittingen
Met het Meerjaren Onderhoudsplan (hierna: MJOP) wordt de vastgoedportefeuille onderhouden.
Op basis van dit MJOP is de vastgoedportefeuille van de gemeente Weert onderhouden op onderhoudsniveau 3, sober maar doelmatig, conform de NEN 2767 norm. De kosten van het onderhoud conform het MJOP worden gedekt door (onttrekkingen uit) de reserve onderhoud gemeentelijk vastgoed. De reserve wordt gevoed door jaarlijkse stortingen die gebaseerd zijn op een gemiddelde van de totale onderhoudskosten gedurende de looptijd van het MJOP met een vijfjaarlijkse actualisatie van het plan.
Na de realisatie van het uitvoeringsprogramma onderhoudsplan 2025 is het lopende MJOP voor de periode 2021-2025 in de vijfde en laatste jaarschijf ultimo 2025 opgeleverd. In 2024 is een Europese aanbesteding uitgevoerd om tot een nieuw MJOP te komen. De gebouwinspecties, die hiervoor nodig zijn, zijn conform de NEN 2767 uitgevoerd. De resultaten van deze gebouwinspecties zijn verwerkt in het nieuwe MJOP 2026-2030. Op 12 november 2025 is het MJOP gemeentelijk vastgoed en overige bezittingen 2026-2030 (DJ-3050312) unaniem in de gemeenteraad vastgesteld.
Aanpak oneigenlijk grondgebruik
In 2019 heeft het college opdracht gegeven te starten met de aanpak oneigenlijk grondgebruik.
Het doel is om de eigendomsverhoudingen van gemeentelijke gronden te herstellen door, waar
mogelijk, over te gaan tot verhuur of verkoop en grond terug te vorderen volgens de beleidsregel
grondstroken en adoptiegroen. Tevens wil het college voorkomen dat gemeentelijk eigendom
verloren gaat door verjaring en het bewustzijn over oneigenlijk grondgebruik vergroten.
In de vorm van een afgebakende pilot Boshoven is de afgelopen periode de inventarisatie uitgevoerd door Eiffel. Op basis van opgedane ervaring is gekozen voor een wijkgerichte aanpak. Deze keuzes zorgen voor een constante aanwas van geïnventariseerde gevallen die direct kunnen worden uitgevoerd. Deze wijkgerichte aanpak is zowel effectief als efficiënt en biedt bewoners duidelijkheid. Informeren, betrekken van bewoners en direct contact worden hiermee methodisch en meer integraal aangepakt, wat het gevoel van gelijke behandeling versterkt. In de afgelopen periode vanaf 2024 tot en met 2025 is met het adviesbureau gewerkt aan de uitvoering van geconstateerde en nog te constateren casussen, evenals aan het continu verbeteren van de werkwijze en de beleidsregel grondstroken en adoptiegroen.
Eind 2025 is lering getrokken uit de evaluatie van de gemeentelijke pilot oneigenlijk grondgebruik inclusief de nadere beoordeling van de opgedane ervaringen, conclusies en aanbevelingen. Vanaf eind 2025 tot en met begin 2026 zal er gewerkt worden aan een plan voor verdere uitvoering over de rest van de gemeente.
Verkopen 2025
In 2025 hebben er een aantal verkopen van bedrijfslocaties plaatsgevonden. Het betreft hier verkopen van enkele gronden en opstallen met additionele opbrengst van erfpachtcanon die in bezit waren van de gemeente. In totaliteit is in 2025 voor een totaalbedrag van ruim € 958.000 aan baten gerealiseerd in verband met verkoop van gronden en opstallen en is er meer erfpacht gerealiseerd dan begroot. Deze transacties hebben bijgedragen aan de financiële resultaten van het boekjaar.